Dzięki odebranym wspomnieniom Jonasz zaczyna dostrzegać kolory, a później także czuć.

Wraz z postępem szkoleń Jonasz zaczyna dostrzegać nie tylko wady, ale nawet okrucieństwo otaczającej go społeczności.

Równocześnie przedstawiona jest relacja chłopca z rodziną. W domu Jonasza poruszane są jedynie niektóre tematy, wiele ważnych spraw zostaje przemilczanych. Konwersacje członków rodziny odbywają się głównie przy posiłkach i najczęściej dotyczą przyszłości Jonasza oraz jego młodszej siostry, Lilii.

Bohaterowie Jonasz (ang. Jonas) – jedenastolatek, w trakcie akcji powieści staje się dwunastolatkiem. Zostaje wybrany na nowego Odbiorcę Wspomnień w swojej społeczności. W swojej komórce rodzinnej żyje z rodzicami i młodszą siostrą. Dawca – najważniejsza osoba w społeczności. Odczuwa ból, miłość, widzi kolory, czego nie potrafi nikt inny. Jego córka, Rosemary, została wybrana na nowego Odbiorcę Wspomnień dziesięć lat przed Jonaszem, jednak jej proces szkolenia zakończył się niepowodzeniem. Lilia (ang. Lily) – siedmioletnia (później ośmioletnia) siostra Jonasza. Uwielbia dzieci. Gabriel – niemowlak, którym przez pewien czas opiekuje się rodzina Jonasza.