Przyczyny thumb|left|200px|Martwe kozy i owca w trakcie suszy w rejonie Somaliland Sytuacje pogodowe nad Oceanem Spokojnym, w tym wyjątkowo silna La Niña, przerwały sezonowe deszcze w dwóch okresach z rzędu. Deszcze nie padały w tym roku w Kenii i Etiopii, i przez dwa lata w Somalii. W wielu rejonach opady w ciągu głównego sezonu deszczowego pomiędzy kwietniem i czerwcem wynosiły 30% średniej lat 1995–2010. Brak opadów spowodował nieurodzaj i masową utratę zwierząt hodowlanych, w niektórych rejonach aż 40–60%, co znacznie zmniejszyło produkcję mleka i pogorszyło zbiory. Z tego powodu ceny zbóż wzrosły do rekordowej wielkości, podczas gdy ceny zwierząt hodowlanych spadły, destabilizując sytuację gospodarczą w regionie. Nie przewiduje się opadów deszczu do września. Kryzys wzmaga także rebeliancka działalność islamistycznej organizacji militarnej Asz-Szabab, kontrolującej dużą część południowej Somalii, która utrudnia dostarczanie pomocy poszkodowanym, ze względu na niechęć do zagranicznych organizacji, oskarżanych przez islamistów o szpiegostwo i szerzenie chrześcijaństwa.