Początki (1787–1859) Założyciel zakonu, Muhammad ibn Ali as-Sanusi (1787–1859), urodził się w Algierii w pobliżu Mustaghanim. Po studiach na Uniwersytecie al-Karawijjin w Fezie podróżował po Saharze, propagując reformę i oczyszczenie wiary. W 1824 roku przeniósł się do Kairu, by uczyć się na Uniwersytecie Al-Azhar, jednak jego ostra krytyka władz Egiptu oraz tamtejszych ulemów zmusiła go do wyjazduNicola A. Ziadeh, Sanusiyah: A Study of a Revivalist Movement in Islam, Leiden 1958..
W 1837 roku założył swój pierwszy klasztor (zawiję) na górze Abu Kubajs. Zmuszony do opuszczenia terytorium Półwyspu Arabskiego, powrócił do Libii w 1843 roku, budując „Biały Klasztor” w górach Cyrenajki. Surowość przekazu as-Sanusiego doskonale trafiała do Beduinów, którzy musieli utrzymywać się z własnej pracy, zamiast polegać na jałmużnie.