thumb|200px|Edmond i Jules de Goncourt Herminia Lacerteux (oryg. fr. Germinie Lacerteux) – powieść Edmonda i Jules’a de Goncourt, opublikowana po raz pierwszy w 1865K. Dybeł, B. Marczuk, J. Prokop, Historia literatury francuskiej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005, , s.317.
Okoliczności powstania utworu Zdaniem Macieja Żurowskiego zamysłem Goncourtów w momencie podjęcia pracy nad powieścią była chęć połączenia w jednym utworze romantycznej i realistycznej koncepcji literackiej, wyrażanych w ich ocenie przez powieści Pani Bovary (wyd. 1857) oraz Nędznicy (wyd. 1862)M. Żurowski, Posłowie [w:] E. i J. de Goncourt, Herminia Lacerteux, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1989, s.227. Autorzy inspirowali się również techniką powieściopisarską BalzakaM. Żurowski, Posłowie [w:] E. i J. de Goncourt, Herminia Lacerteux, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1989, s.228. Ponadto w kwietniu 1862, po lekturze dwóch pierwszych tomów Nędzników, Goncourtowie uznali tę powieść za psychologicznie płaską i nieoddającą w istocie tematyki zasugerowanej w tytule. Postanowili również sami stworzyć dzieło na podobny temat, które miało w znacznie głębszy sposób analizować problem nędzy.