thumb|Typowa zapalniczka wielorazowego użytku thumb|Przykładowy wygląd zapalniczki żarowej thumb|Dysza wewnątrz zapalniczki żarowej thumb|Dysza wyjęta z zapalniczki żarowej thumb|Klasyczna benzynowa zapalniczka firmy Zippo thumb|Rozebrana zapalniczka z krzesiwem Zapalniczka – mały przenośny przedmiot służący do wytwarzania ognia, najczęściej w celu zapalenia papierosa lub cygara. Składa się z korpusu (zazwyczaj metalowego lub plastikowego) wypełnionego palną substancją, oraz mechanizmu zapalającego i „wydmuchującego” płomień. Zapalniczki w przeciwieństwie do zapałek, przeznaczone są do wielokrotnego użytku. Wyjątkiem jest tzw. wieczna zapałka, która łączy cechy obu przedmiotów.
Historia Za pierwszą zapalniczkę uznaje się Lampę Döbereinera, którą skonstruował Johann Wolfgang Döbereiner w roku 1823. Bazowała ona na zjawisku samorzutnego zapalania się wodoru w obecności gąbczastej platyny.