Piotr Jaksa Bykowski (ur. 31 stycznia 1823 w Jakuszyńcach, zm. 3 czerwca 1889 w Warszawie) – polski powieściopisarz, eseista i prawnik.

Życiorys Pochodził z polskiej rodziny szlacheckiej należącej do szlachty bracławskiej. Urodził się w majątku swoich rodziców – JakuszyńcachRodzice Piotra posiadali w ówczesnym powiecie winnickim także takie części majątków jak: Zarwaniec, Chmilowa, Łysogóry i Majdan Jakuszyniecki. Ojciec - Antoni Faustyn (1780–1840) był marszałkiem szlachty powiatu winnickiego. Matka – Franciszka z Kamieńskich, także wywodziła się ze znanego polskiego (podolskiego) rodu szlacheckiego. Piotr był spokrewniony m.in. z innym uznanym literatem, a także konfederatem barskim – Ignacym Jaksa-Bykowskim (1750–1817).

Tradycje rodzinne spowodowały, że już w młodym wieku zaczął interesować się literaturą piękną, poezją i historią ojczystego kraju – Polski, i Jej dwóch najbliższych mu krain – Podola i Ukrainy.