Gdy pracował jako komentator wojenny w brytyjskim radiu, został na życzenie Admiralicji przywrócony do służby w ograniczonym zakresie do prac nad rozwojem pierwszych radarów. Podczas ewakuacji Dunkierki dowodził częścią sił alianckich i wykazał się sprawnością dowódczą, co spowodowało formalne przywrócenie go do w pełni aktywnej służby. Od końca czerwca 1940 roku dowodził nowo utworzonymi , stacjonującymi w Gibraltarze, z HMS „Hood” jako okrętem flagowym. Jego pierwszym poważnym zadaniem była neutralizacja floty francuskiej w Mers el-Kébir. Po zakończonych fiaskiem negocjacjach z francuskim admirałem Gensoulem, 3 lipca 1940 roku Somerville wydał rozkaz otwarcia ognia do okrętów byłego sojusznika. Efektem operacji Catapult w Mers el-Kébir było zatopienie jednego i poważne uszkodzenie dwóch dalszych francuskich pancerników oraz śmierć niemal 1300 marynarzy Marine Nationale.