Data Access Object – obiekt dostępu do danych — abstrakcja źródła danych; komponent dostarczający jednolity interfejs do komunikacji między aplikacją a źródłem danych (np. bazą danych czy plikiem). Jest często łączony z innymi wzorcami projektowymi. DAO jest obiektem odwzorowującym źródło danych, enkapsulującym wszystkie dane przesyłane do i ze źródła. Dzięki DAO, aplikacja nie musi znać sposobu oraz ostatecznego miejsca składowania swoich danych, a ewentualne modyfikacje któregoś z czynników nie pociągają za sobą konieczności modyfikowania jej kodu źródłowego. Komponent ten jest często stosowany w modelu MVC (Model-View-Controller) do oddzielenia dostępu do danych od logiki biznesowej i warstwy prezentacji. Gotowe narzędzia do korzystania z DAO wchodzą w skład wielu popularnych języków programowania oraz platform (np. Java EE, Ruby on Rails).
W katalogu Core J2EE Patterns DAO jest opisywany jako wzorzec warstwy integracji (integration tier): ma izolować pozostałe komponenty aplikacji od szczegółów implementacyjnych źródeł danych oraz centralizować kod dostępu do danych (np. zapytania SQL).