Pod względem etnograficznym Gołdap położona jest zarówno na Mazurach, jak i na Małej Litwie. Był to obszar tradycyjnie zamieszkiwany zarówno przez polskich Mazurów, Litwinów pruskich i Niemców. Po II wojnie światowej (w latach 1945–1947 miejscowa ludność została wysiedlona – zwłaszcza niemiecka), a obszar ten został zasiedlony przez Polaków wysiedlonych Kresów Wschodnich – głównie z Wileńszczyzny i Grodzieńszczyzny, jak i polskich osadników przybyłych z Suwalszczyznyhttps://uzdrowiskogoldap.pl/informacje-o-miescie/historia-goldapi/..
Według regionalizacji fizycznogeograficznej Polski z 2018 roku miasto znajduje się na pograniczu trzech mezoregionów: Puszczy Rominckiej, Wzgórz Szeskich i Krainy Węgorapy. Potocznie Gołdap położona jest również na Mazurach GarbatychMazury Garbate – przewodnik turystyczny – Warto zobaczyć..
Według danych z 1 stycznia 2023 r. powierzchnia miasta wynosiła 17,20 km².
Toponimia Nazwa miasta ma pochodzenie staropruskie. Galdo oznacza dolinę, podłużną nieckę, a ape rzekę, co w połączeniu daje „rzekę płynącą w dolinie”;