zaczęto zakładać banderie krakowskie – reprezentacyjne oddziały konne Krakowiaków w odświętnych strojach, uczestniczące w uroczystościach z ważnymi gośćmi politycznymi i kościelnymi oraz weselom. Owe banderie krakowskie przetrwały aż do II wojny światowej. Kolejnym etapem istnienia stroju krakowskiego w kulturze narodowej było zafascynowanie tym strojem przez twórców Młodej Polski: Stanisława Wyspiańskiego, Lucjana Rydla, czy Włodzimierza Tetmajera. Na początku XX wieku strój krakowski zaczął być również używany przez Polonię jako strój narodowy i sposób na pokazanie odrębności.
Strój Krakowiaków Zachodnich "Strój Krakowiaków Zachodnich różni się od Wschodnich, związanych z terenami rolniczymi. Mają jednak elementy wspólne. Są to na przykład męskie nakrycia głowy i kaftany. Także kobiece chusty czepcowe są do siebie podobne. Ubrania Krakowianek Wschodnich miały jednak więcej rodzajów i krojów." mały|336x336px|Zamężna młoda kobieta w stroju krakowskim. mały|250x250px|Kobieta w stroju krakowskim. mały|Chłopiec w stroju krakowskim (około 1891 roku)