Tutkarz brzozowiec, tutkarz czarny, zwijacz brzozowiec, zwijacz czarny (Deporaus betulae) – gatunek chrząszcza z rodziny tutkarzowatych. Zamieszkuje palearktyczną Eurazję od Półwyspu Iberyjskiego po Rosyjski Daleki Wschód i Wyspy Japońskie, na północ sięgając poza koło podbiegunowe. Zarówno larwy, jak i postacie dorosłe są foliofagami brzozy, a rzadziej innych drzew liściastych. Samice składają liście w smukłe, stożkowate tutki, w których rozwijają się potem larwy.

Taksonomia Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1758 roku przez Karola Linneusza w dziesiątym wydaniu Systema Naturae pod nazwą Attelabus betulae. W 1819 wyznaczony został przez George’a Samouelle’a gatunkiem typowym nowego rodzaju Deporaus. Współcześnie zaliczany jest podrodzaju nominatywnego, Deporaus s. str., wraz z pokrewnym Deporaus podager z Azji Mniejszej.

Morfologia Chrząszcz o krępym ciele długości od 3 do 6 mm, w całości ubarwionym czarno, błyszczącym, pokrytym krótkim, jasnym, półwzniesionym owłosieniem.

Ryjek jest niemal tak długi jak głowa, dość gruby;