Cyprian z Kartaginy (, ; ur. ok. między 200 a 210 w Kartaginie, zm. 14 września 258 tamże) – biskup Kartaginy i męczennik za wiarę, pisarz apologeta chrześcijaństwa, jeden z ojców Kościoła, święty katolicki i prawosławny. Wymieniany jest w Modlitwie Eucharystycznej Kanonu rzymskiego.
Życiorys Urodził się około między 200 a 210 roku, najprawdopodobniej w Kartaginie w senatorskiej rodzinie. W młodości oddawał się przyjemnościom, do momentu nawrócenia za sprawą kapłana Cecyliusza. Około 246 albo 247 roku przyjął chrzest, a następnie został wybrany biskupem Kartaginy. W 250 roku podczas prześladowań chrześcijan za panowania Decjusza ludność domagała się od cesarza skazanie Cypriana na śmierć przez pożarcie przez lwy, wobec czego biskup schronił się poza miastem. Rok później powrócił do Kartaginy i usiłował zaopiekować się chrześcijanami, którzy wyparli się wiary podczas prześladowań. Opowiedział się wówczas za papieżem Korneliuszem przeciwko Nowacjanowi i wziął udział w synodzie w Kartaginie. Wkrótce potem wybuchła zaraza Cypriana, podczas której biskup skupił się na pomocy charytatywnej. W 254 roku popadł w ostry spór z papieżem Stefanem I w sprawie ponownego udzielania chrztu przez heretyków. W 255 i 256 roku odbyły się dwa synody przeciwko donatystom, na które powoływali się zwolennicy papieża.