Sam wybór ojcobójstwa jako głównego wątku powieści był inspirowany spotkaniem Dostojewskiego z niejakim Ilińskim na Syberii. Człowiek ten, jak się później okazało, odbywał karę za zbrodnię, której nie popełnił. Iliński był pierwowzorem książkowego Dymitra Karamazowa.
Powieść składa się z czterech części i epilogu. Każda część składa się z trzech ksiąg podzielonych na mniejsze podrozdziały. Większość napisana została w Starej Russie, która stała się pierwowzorem książkowego Skotoprigoniewska.
Pierwszego, częściowego polskiego tłumaczenia dokonała w 1913 Barbara Beaupré, która skróciła i zniekształciła znaczne partie utworu, a także opuściła liczne ustępy (m.in. opowieść o Wielkim Inkwizytorze). Pełnego przekładu powieści dokonał Aleksander Wat w 1928. Braci Karamazow przełożył również na język polski Adam Pomorski w 2004. Istnieje też tłumaczenie Wacława Wireńskiego z roku 1929. W 2015 ukazała się translacja Cezarego Wodzińskiego.
Pisarz dedykował powieść żonie Annie Dostojewskiej.
Treść Księga Pierwsza. Dzieje pewnej rodzinki Zapoznanie czytelnika z historią rodziny Karamazowów. Szczegóły dwóch małżeństw Fiodora oraz obojętność na wychowanie własnych dzieci. Narrator opisuje również szeroko osobowość każdego z braci i powody ich przybycia do miasta.