Melanoleuca Pat. (ciemnobiałka) – rodzaj grzybów należący do rodziny Melanoleucaceae.
Charakterystyka Naziemne grzyby saprotroficzne zbudowane z bezsprzążkowych strzępek. Wytwarzają owocniki podobne do gąsek (Tricholoma), o suchych, higrofanicznych kapeluszach z blaszkowym hymenoforem. Blaszki hymenoforu są ubarwione biało lub jasnoochrowo, zbiegające lub zatokowato wycięte, o regularnej tramie. U niektórych gatunków występują wrzecionowate cystydy, z kryształkami na szczycie. Zarodniki ciemnobiałek mają pokrój eliptyczny, są pokryte drobnymi brodawkami, pozbawione pory rostkowej, a ich wysyp przeważnie biały, czasem różowy, amyloidalny. Oznaczanie wielu gatunków jest trudne i możliwe tylko przy użyciu mikroskopu.
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Melanoleucaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Rodzaj Melanoleuca utworzył Narcisse Théophile Patouillard w 1897 r. Gatunkiem typowym jest Melanoleuca vulgaris. Nazwę polską podał Władysław Wojewoda w 1998 r. W polskim piśmiennictwie mykologicznym rodzaj ten opisywany był też jako ciemnogłówka lub gąsowniczka.