Professor Longhair, właśc. Henry Roeland "Roy" Byrd (ur. 19 grudnia 1918 w Bougalusa w stanie Luizjana, zm. 30 stycznia 1980 w Nowym Orleanie) – amerykański wokalista i pianista bluesowy, jeden z czołowych przedstawicieli bluesa nowoorleańskiego.

Pierwsze kontakty Byrda z muzyką miały miejsce w wieku kilkunastu lat w Nowym Orleanie. Początkowo był stepującym tancerzem, a następnie zainteresował się perkusją. Jednak instrumentem, który przyniósł mu sławę był fortepian. Jego styl gry ukształtował się pod wpływem Stormy Weathera, Roberta Bertranda i Tutsa Washingtona. W czasie II wojny światowej służył w wojsku. Po powrocie z wojny zaczął grać regularnie w klubie Caldonia Inn w Nowym Orleanie. Tam też przylgnął do niego przydomek "Professor Longhair". W 1949 roku dokonał pierwszych nagrań dla wytwórni Star Talent. Następnie ukazały się jego nagrania dla firm Atlantic, Ebb, Federal oraz Mercury. Jego najsłynniejszy utwór z tego okresu to "Mardi Gras in New Orleans", a utwór "Baldhead" z 1950 roku zajął piąte miejsce na amerykańskiej liście przebojów rhythmandbluesowych.