Poza ograniczenia takiej formy monastycyzmu wychodziły nowo powstające zakony żebrzące (mendykanckie): franciszkanie, dominikanie, karmelici, augustianie i inni, w których mnisi nie rezygnowali ze służby duszpasterskiej poza klasztorem. Zakony te odegrały także ogromną rolę w powstaniu średniowiecznych uniwersytetów oraz wydały wielu średniowiecznych uczonych: m.in. franciszkanów św. Bonawenturę, Rogera Bacona i Dunsa Szkota, czy dominikanów Alberta Wielkiego i św. Tomasza z Akwinu. Udział wielu zakonników w reformacji spowodował kryzys życia zakonnego i zamknięcie wielu klasztorów. Powstała wtedy nowa forma życia zakonnego, odciążonego od obowiązków liturgicznych i ograniczeń zakonników: księża zakonni. Najbardziej znanym zakonem tej formy są jezuici.
Wspólnoty mnisze żeńskie powstały w IV wieku, ale aż do XVII wieku miały prawie wyłącznie kontemplacyjny charakter: poświęcały się modlitwie oraz pracom domowym. Pierwszym zgromadzeniem zajmujące się pracą czynną: pielęgnowaniem chorych oraz nauczaniem dzieci były szarytki, założone przez św. Wincentego.
Zakonnicy wstępując do klasztoru po okresie nowicjatu składają śluby ubóstwa, czystości i posłuszeństwa (ponadto np. benedyktyni składają ślub stałości miejsca (stabilitas loci), a jezuici osobistego posłuszeństwa papieżowi).
Bibliografia
Kategoria:Chrześcijaństwo starożytne