Gdy książę-regent zmarł w wyniku zapalenia oskrzeli w 1912 roku, regencję przejął jego najstarszy syn Ludwik, który rok później doprowadził do zmiany konstytucji, dodając do niej klauzulę mówiącą, że gdyby regencja z powodu choroby lub nieumiejętności króla trwała przez dziesięć lat i nie byłoby żadnych szans, że król będzie kiedykolwiek zdolny panować – wtedy regent może ogłosić koniec regencji i sam się koronować. Dzień później Otto został pozbawiony władzy, a najstarszy syn Luitpolda ogłosił się królem Bawarii.
Małżeństwo i dzieci 15 kwietnia 1844 roku we Florencji ożenił się z księżniczką toskańską Augustą Ferdynandą Habsburg-Lotaryńską, para miała czworo dzieci: Ludwika Leopolda Józefa (1845–1921), króla Bawarii Leopolda Maksymiliana Józefa (Leopolda Bawarskiego) (1846–1930), feldmarszałka (niem. Generalfeldmarschall), dowodzącego Armią Cesarstwa Niemieckiego i Armią Austro-Węgier na froncie wschodnim I wojny światowej, męża arcyksiężniczki Gizeli Habsburg, Teresę Charlottę Mariannę (1850–1925), znaną badaczkę i podróżniczkę, Franciszka Józefa Arnulfa (1852–1907), męża księżniczki Teresy z Liechtensteinu.
Upamiętnienie Na jego cześć nazwano wybrzeże antarktydzkie.