Spisek W drugiej części omawia Janion stereotyp spisku żydowskiego. Badaczka analizuje poglądy oświeceniowego myśliciela i publicysty – Stanisława Staszica, który opowiadał się za eliminacją Izraelitów z Polski, widząc w nich „przyczynę wszelkich nieszczęść narodu polskiego”. Przedstawieni przez Staszica jako „racjonalne zło”, Żydzi w romantyzmie przybierają kształt niepokojącej fantasmagorii, siły stojącej za kulisami toczącej się przez świat rewolucji. Badaczka zauważa negatywny wpływ Nie-Boskiej komedii Zygmunta Krasińskiego na wyobraźnię zbiorową. Wykazuje podobieństwa tego dzieła do Protokołów Mędrców Syjonu. Zdaniem Janion „Krasiński był gotów stawiać pracę nad wykorzenianiem obcych wpływów wyżej niż walkę zbrojną o niepodległość”, stworzył „mit założycielski polskiego antysemityzmu”. Przeciwstawne poglądy Mickiewicza nie odbiły się w społeczeństwie tak silnym echem.