Już od czasów średniowiecznych Paryż był też jednak sceną wielu konfliktów o podłożu politycznym i społecznym, których kulminacją była rewolucja francuska. Konflikty te ciągnęły się też w XIX w., a najkrwawszym wybuchem niezadowolenia społecznego w owym wieku okazała się Komuna Paryska w 1871 r. Konflikty te wynikały również ze zmian cywilizacyjnych, jakie przechodziło miasto – rewolucji przemysłowej, rozwoju nowoczesnej gospodarki finansowej i handlu. Zmiany te z jednej strony powodowały napięcia społeczne, z drugiej strony doprowadziły do gwałtownego rozwoju miasta, przebudowy jego infrastruktury i budowy nowych obiektów, na przykład wieży Eiffla.
Znaczenie Paryża w historii Francji, Europy i świata wykracza poza sferę polityczną i ekonomiczną. Już od czasów średniowiecznych Paryż był wiodącym ośrodkiem w kulturze i sztuce, stąd wychodziły nowe prądy umysłowe i artystyczne, zwłaszcza w okresie klasycyzmu, oświecenia, romantyzmu; w bliższych nam czasach, pod koniec XIX i na początku XX wieku, z Paryżem są nieodłącznie związane takie kierunki w sztuce jak impresjonizm i surrealizm.