Gilak pustynny (Bucanetes githagineus) – gatunek małego ptaka z rodziny łuszczakowatych (Fringillidae). Występuje od północnej Afryki przez basen Morza Śródziemnego i Bliski Wschód po Pakistan. Raz stwierdzony w Polsce. Nie jest zagrożony wyginięciem.
Systematyka Po raz pierwszy gatunek opisał Martin Lichtenstein w 1823 na podstawie holotypu z Deram w górnym Egipcie. Nadał mu nazwę Fringilla githaginea. Obecnie (2025) Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny umieszcza gilaka pustynnego w rodzaju Bucanetes; wyróżnia 4 podgatunki. Niektórzy autorzy umieszczali gilaka pustynnego w rodzaju Rhodopechys albo Carpodacus. W ujęciu systematycznym przyjętym przez autorów Kompletnej listy ptaków świata gilak pustynny jest jedynym przedstawicielem rodzaju Bucanetes. Obecnie jednak większość autorów włącza do tego rodzaju również gilaka mongolskiego (Eremopsaltria mongolica).
Morfologia mały|lewo|Samiec w szacie godowej (Lanzarote) Długość ciała 12,5–15 cm, rozpiętość skrzydeł wynosi 25–28 cm, masa ciała 16–25 g.
W szacie godowej u samca występuje czerwony dziób, szara głowa i ciemna przepaska na skrzydła. Spód ciała i sterówki mają czerwonoróżowy nalot. W szacie spoczynkowej samce jaśniejsze, podobnie jak samice.