Z kielecką uczelnią związany w latach 1998–2004.
Wyjeżdżał na zagraniczne stypendia naukowe: do Francji w 1990 i 1993, a w 1991 do Londynu na stypendium od British Academy.
Historyk literatury, prozaik, eseista, autor podręczników do literatury polskiej i powszechnej (m.in. Literatura powszechna według Jana Tomkowskiego), analityk literatury m.in. Adama Mickiewicza i Juliusza Verne’aJan Tomkowski – Mój pamiętnik literacki. polskacanada.com [dostęp 2018-08-16]. Wykładał gościnnie w Studium Literacko-Artystycznym na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Zapraszany był do udziału w programach radiowych oraz uczestniczył w spotkaniach autorskich. Ostatnia książka uczonego, Wyspa umarłych, została wydana pośmiertnie.
Nominowany do Nagrody Literackiej Gdynia 2011 w kategorii eseistyka za Klasztor Maulbronn. Laureat nagrody miesięcznika „Nowe Książki” za 2020. W 2021 otrzymał nagrodę Skrzydła Dedala, przyznawaną corocznie przez Bibliotekę Narodową w Warszawie, za całokształt twórczości. Był jurorem Olimpiady Literatury i Języka Polskiego.
18 lipca 2024 został pochowany w Łodzi, w grobie rodzinnym na cmentarzu p.w.św.