(alternatywnie: lub ) (łac. nie dokonuje się wykładni tego, co jasne) reprezentuje pogląd o nieprzeprowadzaniu wykładni tekstu prawnego, gdy tekst ten jest jasny i zrozumiałyM. Koszowski, Dwadzieścia osiem wykładów ze wstępu do prawoznawstwa, Warszawa 2019, s. 188..

(łac. wszystko wymaga wykładni) reprezentuje stanowisko o konieczności dokonywania wykładni tekstu prawnego zawsze, zakładając, że nic nie jest jasne i zrozumiałe przed poddaniem tego czegoś interpretacji.

Dyrektywy wykładni Przez dyrektywy wykładni rozumie się dyrektywy rządzące wykładnią w ujęciu pragmatycznym. Teoria prawa wyróżnia trzy zasadnicze grupy dyrektyw wykładni prawa: dyrektywy wykładni językowe dyrektywy wykładni celowościowej dyrektywy wykładni systemowej

O tym z kolei, który rodzaj wykładni, językowa, systemowa, celowościowa, ma być zastosowany w przypadku, gdy prowadzą one do rozbieżnych rezultatów, decydują tzw. dyrektywy preferencji lub dyrektywy wykładni II stopnia (inaczej zwane również metadyrektywami wykładni albo dyrektywami wykładni wyższego rzędu)M. Koszowski, Dwadzieścia osiem wykładów ze wstępu do prawoznawstwa, Warszawa 2019, s. 208..

Dyrektywy wykładni językowej