osób. 16 listopada 1942 – trzy grupy wypadowe Gwardii Ludowej z Mińska Mazowieckiego i Parysowa (34 partyzantów) na kilka godzin opanowują Parysów, palą posterunek policji i żandarmerii, rozbijają urząd gminny (spalone zostają listy osób, które mają być wywiezione na roboty do Niemiec i spisy podatkowe) i agencję pocztową. Po wojnie na pamiątkę akcji wmurowano płytę w budynek urzędu gminyRada Ochrony Pomników Walki i Męczeństwa ”Przewodnik po upamiętnionych miejscach walk i męczeństwa lata wojny 1939- 1945", Sport i Turystyka 1988, , str. 649. 1944 – wycofujące się wojska niemieckie podpalają Parysów. 28 lipca 1944 – do Parysowa wkraczają wojska 2 Armii Pancernej frontu białoruskiego. 1981-1984 – przebudowanie budynku opuszczonej synagogi na Gminny Ośrodek Kultury oraz Gminną Bibliotekę Publiczną.
Zabytki kościół parafialny z początku XX wieku cmentarz parafialny z przełomu XVIII/XIX wieku kaplica cmentarna z 1868 roku wiatrak koźlak z końca XIX wieku młyn przy ul. Franciszkańskiej grób gen. Michała Pełczyńskiego zm. 1833 grób Leopolda Eysmonta zm. 1852 grób rodziny Frelków z XIX w
Miejsca pamięci tablica pamiątkowa ku czci poległych 11 listopada 1918 r. pomnik poświęcony żołnierzom Armii Krajowej Placówki Parysów Obwodu Gołąb