we wschodniej Gruzji istniały już stałe osady, których ludność trudniąca się rolnictwem, osiągnęła w tej dziedzinie relatywnie wysoki poziom technologiczny.

Epoki brązu i żelaza W epoce brązu kultura kuro-arakska.

Starożytność W okresie starożytnym na terenie obejmującym obszary dzisiejszej Gruzji istniało kilka organizmów państwowych. Najwcześniej na kartach historii pojawiła się , a następnie – Kolchida i Iberia.

Diaocha Pierwsze wzmianki o organizmach państwowych na terytorium dzisiejszej Gruzji pochodzą ze źródeł urartyjskich z XII wieku p.n.e., kiedy to na terenach północno-wschodniej Anatolii (i części ziem Gruzji) istniało państwo Diaocha, które prowadziło wojny z Urartu i ostatecznie zostało przez nie podbite. Część badaczy sądzi, iż Diaocha nie było państwem, lecz związkiem plemion ludów protokartwelskich. thumb|upright|Znaleziona na terenach Gruzji figurka greckiej bogini zwycięstwa – Nike thumb|upright=1.3 Z uwagi na niewielką liczbę źródeł starożytnych, dotyczących tego państwa, trudno prześledzić jego historię, która jest znana tylko fragmentarycznie. Wiadomo m.in., iż w 1112 r. p.n.e. władca Diaochy Sijen został wzięty do niewoli przez asyryjskiego króla – Tiglat-Pilesera I. W 845 r. p.n.e. Asyria pod władzą Salmanasara III ostatecznie podbiła Diaochę i kraj ten stał się jej lennikiem.