266px|thumb|Senat i Aleksander Jagiellończyk thumb|266px|Sejm koronny za panowania Zygmunta II Augusta, grafika z dzieła Jana Herburta Statuta y Przywileie Koronne z 1570 roku, senatorowie duchowni i świeccy siedzą, posłowie ziemscy stoją z boku 266px|thumb|Sala Senatu na zamku w Warszawie 266px|thumb|Rada Senatu przy Janie Kazimierzu na Jasnej Górze w 1661 266px|thumb|Sala Senatorska na Zamku Królewskim w Warszawie 266px|thumb|Sala senatorska w 1732 roku

Senat – izba wyższa dwuizbowego parlamentu I Rzeczypospolitej w latach 1493–1795. Ustrój Rzeczypospolitej Obojga Narodów określa się jako monarchię mieszaną. Organami władzy byli: monarcha, element arystokratyczny reprezentowany przez Senat oraz element demokratyczny reprezentowany przez Izbę PoselskąRozkwit i upadek I Rzeczypospolitej, pod redakcją Richarda Butterwicka, Warszawa 2010, s. 212.,. Senatorowie mieli wiodącą rolę w ustalaniu ostatecznych wyników wolnej elekcjiWacław Uruszczak, Fakcje senatorskie w sierpniu 1668 roku, w: Parlament, prawo, ludzie, studia ofiarowane profesorowi Juliuszowi Bardachowi w sześćdziesięciolecie pracy twórczej, Warszawa 1996, s. 313..