Geneza fabuły Tworząc w 1868 roku jeden ze wstępnych szkiców planowanego cyklu powieściowego Émile Zola umieścił wśród planowanych bohaterów z rodziny Macquartów również mordercę. Koncept ten został następnie sprecyzowany w liście do wydawcy. Pisarz uważał bowiem, że w cyklu, który miał ukazywać całe społeczeństwo, konieczne było ukazanie również postaci funkcjonujących poza zwykłymi regułami życia społecznego - księdza (Grzech księdza Mouret), prostytutki (Nana), artysty (Dzieło) i mordercy właśnie. Bohater, wówczas jeszcze Stefan Lantier, miał być „zabójcą przez dziedziczenie”, przestępcą, w którym morderczy instynkt zaistniał z powodu alkoholizmu rodziców. Pisarz twierdził, że znane są mu podobne przypadkiH.Mitterand, Etude sur La bête humaine [w:] E. Zola, Les Rougon-Macquart. Histoire naturelle et sociale d'une famille sous le second Empire, vol.IV, Paris, Gallimard 1996, s.1710, ISBN 9782070105892.. W czasach swojej pracy dziennikarskiej kilkakrotnie relacjonował procesy sądowe i żywo interesował się zarówno postaciami podejrzanych, jak i funkcjonowaniem systemu karnego;