Podejmowane w dwudziestoleciu międzywojennym starania o utworzenie w polskiej części Górnego Śląska uniwersytetu były procesem złożonym, a jego początek należy datować na rok 1921. Pierwsza inicjatywa powołania w województwie śląskim uczelni należała do bpa Stanisława Adamskiego oraz Wojciecha Sosińskiego, posłów na Sejm Ustawodawczy. 3 lutego 1921 roku z wnioskiem ustawodawczym na forum parlamentarnym wystąpili posłowie Chrześcijańsko-Narodowego Stronnictwa Pracy, lecz zgłoszenie wniosku o przygotowanie założenia w województwie śląskim uniwersytetu i politechniki nie miało jednak szans na realizację, przede wszystkim z powodu niedoboru personelu naukowo-dydaktycznego.
Myśl o utworzeniu tego typu placówki pojawiła się ponownie pod koniec lat 20. XX wieku. Potrzeba stworzenia w Katowicach instytucji, która m.in. podnosiłaby kwalifikacje nauczycieli szkół powszechnych i średnich, zaowocowała powołaniem w 1928 roku Instytutu Pedagogicznego w Katowicach, w którym kształcono nauczycieli w cyklu dwuletnim, a od 1936 roku w cyklu trzyletnim.