Procesy poznawcze – zbiór czynności podejmowanych w celu tworzenia i określania konkretnych struktur poznawczych za pomocą systemu poznawczego (umysłu), stanowiące jednocześnie podstawę procesu przetwarzania informacji, w ramach pracy układu nerwowego danego organizmu. Pojęcie to obecne jest w dziedzinie kognitywistyki i psychologii poznawczej.
Uruchomienie przez organizm procesu poznawczego świadczy nie tylko o potrzebie nabycia lub zmiany wiedzy na temat otaczającego go środowiska, otoczenia, w tym jego właściwościach, ale także o procesie kształtowania zachowań w określonym środowisku i odbierania informacji z otoczenia, ich przechowywania i przekształcania i wyprowadzaniu ich ponownie do otoczenia w postaci reakcji zachowania, określanych jako sprzężenie zwrotne.
Informacje podstawowe Wyrażenie „poznawcze” (ang. cognitive)Czasami można spotkać spolszczenie tego przymiotnika – „kognitywny”, „kognitywne”, co jednak nie jest do końca poprawnym rozwiązaniem. W polskojęzycznym piśmiennictwie psychologicznym takiego spolszczenia raczej się nie używa. Co prawda angielskie określenie cognitive science w języku polskim określa się mianem kognitywistyki, nie oznacza to jednak, że cognitive należy odtąd zawsze przekładać jako „kognitywny”. odnosi się do filozoficznego pojęcia „poznanie” (ang.