W okresie agoge największa jednostka ilai lub agelaj dzieliła się na 3 mniejsze buaj ze starszym przewodnikiem zwanym buagos,, a na czele stał dwudziestolatek – protejraj (ostatni rocznik agoge). Jak się wydaje najniższa jednostka odpowiadała liczebnością pojemności jednego pomieszczenia koszarowego.
Nakaz służby wojskowej w zasadzie obowiązywał do 60 roku życia, a więc dotyczył także mężczyzn żonatych. Wyjątkiem byli ci, którzy w czasie walk zostali ciężko ranni. Po 30 roku życia, zwłaszcza w okresach pokoju, można było liczyć na czasowe zwolnienie ze służby. Tak więc większość Spartan od dziecka prowadziła koszarowo-wojskowy tryb życia, była słabo żywiona i poddawana surowej wojskowej dyscyplinie oraz ciężkim ćwiczeniom fizycznym i wojskowym, kształtującym pożądany przez państwo charakter obywatela-wojownika. Była to pierwsza stała i utrzymywana w ciągłej gotowości armia, złożona z silnych i odpornych na trudy żołnierzy.
Młodzieńcy, którzy nie wytrzymywali forsownych ćwiczeń najczęściej przedwcześnie umierali. Wszystkim przydzielano równe kawałki ziemi (z pracującymi na niej helotami) i nadmierna dzietność sprawiałaby kłopot z utrzymaniem tego stanu. Późne zakładanie rodzin, nieliczenie się z rzeczywistymi możliwościami organizmu oraz wojny prowadziły do zmniejszania się populacji obywateli. Bogaciła się na tym elita, w której władanie wracała ziemia, a przede wszystkim dobra na niej wytwarzane.
Sport