Historia thumb|Złoty kapelusz z epoki brązu thumb|Maska pośmiertna Tutanchamona thumb|Jazon wracający ze złotym runem (Krater z Apulii w stylu czerwonofigurowym, ok. 340–330 p.n.e.) Złoto jest znane i używane przez rzemieślników co najmniej od chalkolitu. Złote wyroby na Bałkanach pojawiają się w wykopaliskach archeologicznych datowanych na IV tysiąclecie p.n.e., takich jak cmentarzystko w Warnie. Złote artefakty, takie jak złote kapelusze czy dysk z Nebry, pojawiały się w Europie Środkowej od drugiego tysiąclecia p.n.e. w epoce brązu.
W egipskich hieroglifach złoto pojawia się od około 2600 p.n.e. Mitannijski król Tuszratta miał powiedzieć, że jest go w Egipcie „więcej niż brudu”. Egipt, a szczególnie Nubia, miały wystarczające złoża złota, by być przez większą część dziejów wiodącymi obszarami wydobycia. Jedna z najstarszych znanych map, tzw. papirusowa mapa z Turynu (ok. 1100 lat p.n.e.), przedstawia plan kopalni złota w Nubii, wraz z ukazaniem lokalnej rzeźby terenu. Prymitywne metody wydobycia, włączając w to technikę podkładania ognia, zostały opisane przez Strabona i Diodora Sycylijskiego. W okresie Starożytnego Egiptu wydobywano około jednej tony złota rocznie.