Jednak geneza samej organizacji związana jest z osobą jej założyciela i prezesa Jana Kustosa – pierwotnie zdeklarowanego polskiego narodowca. W roku 1921 Jan Kustos utworzył Związek Górnoślązaków-Polaków, reprezentujący Górnoślązaków opcji polskiej na terenie Wielkopolski. W Poznaniu wydawał również organ prasowy tej organizacji „Pochodnia”. Na jego łamach życzenia noworoczne dla powstańców złożył działacz Chrześcijańskiego Zjednoczenia Ludowego – Walenty Fojkis – kierownik katowickiej organizacji powiatowej Związku Byłych Powstańców, który cały czas toczył walkę z przybyszami z zagranicy, a na przełomie września i października 1921 roku zażądał usunięcia wszystkich nie-Górnoślązaków z Głównej Komisji Pomocy dla Górnego Śląska, zajmującej się likwidacją skutków III powstania. Na początku roku 1922 Związek Górnoślązaków-Polaków w Poznaniu przestał działać. Jednak jeszcze 29 grudnia 1921 roku ukazało się nadzwyczajne wydanie „Pochodni” wydane już w Katowicach. Od 7 stycznia 1922 roku organ prasowy Kustosa ukazywał się tutaj regularnie pod zmienionym tytułem „Głos Górnego Śląska”, na którego łamach Walenty Fojkis zawiadamiał o zebraniach katowickiego oddziału Związku Byłych Powstańców.