thumb|Kopia drzeworytu z Rozmów, które miał król Salomon... Marchołt (Marolf, Marchiandus, Marcolphus, Markolf – imię własne: 'sójka, ptak przedrzeźniający głosy') – bohater opowieści nawiązujących do postaci króla Salomona. Po raz pierwszy w języku polskim pojawił się w dziele Rozmowy, które miał król Salomon mądry z Marchołtem grubym a sprośnym, a wszakoż, jako o niem powiedają, barzo z wymownym (Kraków, H. Wietor, 1521). Opowiadanie o Marchołcie w wiekach od V do XII w. miało charakter poważnego dialogu, później przybrało postać utworu humorystycznego o sprytnym i rubasznym prostaku płatającym figle mędrcowi na tronie.
Utwór W końcu XII wieku powstała na terenie Niemiec redakcja komiczna, w której poważny adwersarz króla Salomona zmienia się w błazna. Jej łacińskie opracowanie nosiło tytuł: Collationes (lub: Disputationes) quas dicuntur habuisse inter se mutuo rex Salomon sapientissimus et Marcolphus facie deformis et turpissimus, tamen – ut fertur – eloquentissimus.
Polskiego przekładu tego działa dokonał Jan z Koszyczek, nadając mu tytuł: Rozmowy, które miał król Salomon mądry z Marchołtem grubym a sprosnym, a wszakoż, jako o niem powiedają, barzo z wymownym.