łączył sentymentalno-humanitarne widzenie konfliktów społecznych („czystość” natury wobec upadku cywilizacji) z realistycznym i demaskatorskim obrazem życia ówczesnych salonów.
W 1863 brał czynny udział w propagandzie powstania styczniowego. W 1864 roku trafił na trzy miesiące do więzienia w związku ze swoją działalnością publicysty politycznego. W wyniku powięziennych komplikacji zdrowotnych zmarł 13 stycznia 1865 roku.
Pochowany na cmentarzu Łyczakowskim.
Twórczość Płacz i śmiech (1838), nowela Kuglarze (1845), powieść Obrazy z życia i podróży (1846), obrazki rodzajowe Obrazek hogartowski (1846), obrazki rodzajowe Salon i ulica (1847), powieść Dla posagu (1847), powieść Szpicrut honorowy, powieść Rodzina w salonie (1853), powieść Znajda (1854), powieść Król dziadów (1856), powieść Uniwersał hetmański (1857), powieść
Józef Dzierzkowski jest autorem jednej z wcześniejszych polskich nowel fantastycznych, noszącej tytuł Lekarz magnetyczny. Wznowienie noweli ukazało się w zbiorze Polska nowela fantastyczna.