Republika Pontyjska − prowizoryczne, demokratyczne państwo stworzone przez prawosławnych Greków pontyjskich (Pontów), istniejące w północnej Azji Mniejszej (na terenach historycznego Pontu), faktycznie w latach 1917–1919strona Pontos News.

Od końca XIX wieku władze osmańskie poddawały zamieszkującą tereny dawnego Pontu ludność grecką systematycznym prześladowaniom. W szczególności, znaczną część greckiej ludności prawosławnej tego regionu, w tym większość dorosłych mężczyzn, eksterminowano w latach 1913–1922. Represyjna polityka Turków zmuszała Greków do szukania schronienia w niegościnnych i trudno dostępnych Górach Pontyjskich, które stały się punktami oporu dla rebeliantów. W trakcie I wojny światowej na terenach Pontu miejscowa ludność prawosławna utworzyła separatystyczny rząd, niezależny od sułtanatu osmańskiego, domagający się niepodległości Pontu lub powołania federacyjnego państwa pontyjsko-ormiańskiego. Przywódcami kraju zostali ówczesny biskup Trapezuntu Chryzant (późniejszy metropolita Aten) oraz biskup Kastorii Herman (Karavangelis).

W traktacie pokojowym z Sèvres w 1920 mocarstwa ustaliły, że rejon ten będzie częścią Armenii.