od połowy XIX w. szybki rozwój przemysłu lekkiego. 1816 – do Kalisza przybywają pierwsi sukiennicyA. Rynkowska, Rozwój przemysłu, położenie i walka klasy robotniczej w latach 1815–1914, [w:] Dzieje Kalisza, pod red. W. Rusińskiego, Poznań 1977, s. 380. 1818 – 30 czerwca papież Pius VII erygował diecezją kaliską, tzw. „kujawsko-kaliską”. 1819 – zbudowano szpital św. Trójcy i Szkołę Wojewódzką. 1825 – powstanie Kaliskiego Towarzystwa DobroczynnościA. Rynkowska, Rozwój przemysłu, położenie i walka klasy robotniczej w latach 1815–1914, [w:] Dzieje Kalisza, pod red. W. Rusińskiego, Poznań 1977, s. 379. 1830 – 5 grudnia ukazał się pierwszy numer „Dziennika Wielkopolskiego”. 1831 – 6 listopada przedstawiciele stronnictwa kaliszan założyli w Paryżu Komitet Tymczasowy Emigracji Polskiej, pierwsze ugrupowanie polityczne Wielkiej Emigracji. 1835 – odbyły się wielkie manewry wojsk pruskich i rosyjskich dla upamiętnienia zawarcia traktatu kaliskiego (1813). mały|Jacek Malczewski, Portret Adama Asnyka z Muzą, 1894–1897 thumb|Druk ozdobny Zgromadzenia Kupcow miasta Kalisza ok.