Życiorys Maria Dąbrowska pochodziła ze zubożałej rodziny szlacheckiej o żywych tradycjach patriotycznych. Była córką Józefa Szumskiego (1844–1912), powstańca styczniowego, administratora majątków ziemskich, i Ludomiry z Gałczyńskich (1856–1927). W 1889 Szumscy przeprowadzili się z Rumoki do Russowa, gdzie Józef został administratorem majątku Hildegardy Mniewskiej i w którym urodziła się Maria. Jej bratem był m.in. Bogumił Szumski, pułkownik Wojska Polskiego. Wychowała się w dworze w Russowie (w którym od 1971 mieści się oddział literacki Muzeum Okręgowego Ziemi Kaliskiej w Kaliszu). W latach 1901–1904 uczyła się na pensji Heleny Semadeniowej w Kaliszu, przy ul. Babinej 2, zaś w latach 1906–1907 kontynuowała naukę w szkole Pauliny Hewelke w Warszawie (współcześnie IX Liceum Ogólnokształcące im. Klementyny Hoffmanowej), gdzie zdała maturę. W latach 1907–1914 studiowała na uniwersytetach w Szwajcarii (Lozanna) i Belgii (Bruksela) nauki przyrodnicze, ekonomię i socjologię. W czasie studiów zaangażowała się w działalność Stowarzyszenia Polskiego im. Joachima Lelewela, zorganizowanego w ramach Unii Stowarzyszeń Polskiej Młodzieży Niepodległościowej. W latach 1910–1911 była członkinią zarządu oddziału Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego w Kaliszu.