Paratuberkuloza, choroba Johnego (łac. enteritis paratuberculosa bovum, ang. paratuberculosis) – przewlekła bakteryjna, zakaźna, zaraźliwa choroba przebiegająca z zapaleniem jelit. Najczęściej występuje u bydła, może jednak występować u innych zwierząt: kóz, owiec, koni, jeleni, antylop gnu i wielbłądów. Nazwa choroba Johnego pochodzi od nazwiska jej niemieckiego odkrywcy – doktora Heinricha Alberta Johnego.
Występowanie Po raz pierwszy chorobę opisano w 1844 roku w Niemczech. W Polsce paratuberkulozę pierwszy raz notowano w latach 1970–1974.
Obecnie choroba Johnego występuje w większości krajów Europy, Afryki, Azji, Australii oraz Ameryce Północnej i Południowej. Oprócz zwierząt hodowlanych jest notowana u zwierząt dziko żyjących oraz przeżuwaczy bytujących w ogrodach zoologicznych.
Etiologia Paratuberkuloza wywołana jest przez prątek paragruźliczy – Mycobacterium paratuberculosis (właściwie: Mycobacterium avium subsp. paratuberculosis (MAP)).
Prątki MAP są spokrewnione z prątkami gruźlicy (zwłaszcza typem ptasim). Mycobacterium paratuberculosis posiada zdolność wytwarzania joniny – substancji podobnej do tuberkuliny – odpowiadającej za powstawanie stanów alergicznych w zakażonym organizmie. Obecność joniny wykorzystywana jest w diagnostyce choroby.