We Francji pisał Pierre de Marivaux, w Anglii zaczytywano się romansami Samuela Richardsona (Pamela, Klaryssa), ale największy wpływ na rozwój oraz współczesną postać powieści miały: Podróż sentymentalna Laurence’a Sterne’a (1768, od której tytułu zaczerpnięto nazwę dla nowego kierunku) oraz Cierpienia młodego Wertera Johanna Wolfganga von Goethe.
Prócz powieści powstała również drama mieszczańska (Diderot, Lessing, Schiller), która w Polsce stanie się sztandarowym gatunkiem sentymentalizmu. W II poł. XVIII w. odrodziła się sielanka, a jeden z jej twórców, łączący w swoich utworach opis alpejskich chłopów, łzy i moralizatorstwo, Szwajcar Salomon Gessner wkrótce zyskał w Polsce ogromną popularność.
Istotne znaczenie miały również oddziaływania literatury angielskiej. Oprócz powieści Sterne’a, kamieniem milowym polskiego sentymentalizmu były Pieśni Osjana Jamesa Macphersona, jedno z największych oszustw w historii literatury (Macpherson twierdził, że są to znalezione stare legendy celtyckie, w rzeczywistości utwory zostały wymyślone i napisane przez niego). W Puławach obowiązywał nawet swoisty kult Osjana. Na kształcie nowej liryki zaważyła poezja grobów Edwarda Younga (Noce), będąca mistrzowskim połączeniem filozoficznej zadumy, pesymizmu i wszechpanującego uczucia melancholii i smutku.