Nieważność – rodzaj sankcji przewidzianej przez prawo (sankcja prawna) jako skutek wadliwości, czyli niedochowania wierności postanowieniom prawa. Co do zasady, nieważność ma powodować usunięcie z obrotu prawnego wadliwej czynności prawnej, decyzji administracyjnej, orzeczenia sądu, umowy międzynarodowej, itp. Skutek następuje wtedy ex tunc (wstecz, łac. „od wtedy”), a więc od momentu dokonania czynności (wydania decyzji, orzeczenia, itp.) dotkniętej wadliwością (przesłanką nieważności). W swej mniej kategorycznej postaci – nieważności względnej (ex nunc, łac. „od teraz”) – nie prowadzi do skutku automatycznego, ale do wzruszalności, czyli możliwości powołania się na wadliwość i doprowadzenia do unieważnienia. Unieważnienie także wtedy zachodzi ze skutkiem wstecznym. Nieskorzystanie z możliwości unieważnienia powoduje natomiast konwalidację.