Mikołaj Tadeusz Łopaciński herbu Lubicz (ur. 20 maja 1715 w Łopacinie, zm. 4 stycznia 1778 w Leonpolu) – wojewoda brzeskolitewski od 1777, pisarz wielki litewski w latach 1764–1777, instygator litewski od 1750, starosta mścisławski w latach 1757–1767, poseł na Sejm, kawaler Orderu Orła Białego.
Życiorys Od 1733 przebywał na dworze marszałka wielkiego litewskiego Aleksandra Sapiehy, a później jego syna Józefa Sapiehy, koadiutora wileńskiego. W czasie wojny o sukcesję polską towarzyszył królowi Stanisławowi Leszczyńskiemu w oblężonym przez wojska sasko-rosyjskie Gdańsku. Jako dworzanin królewski udał się wraz z nim na wygnanie do Królewca. W 1736 złożył homagium Augustowi III. Politycznie związany z Sapiehami, którzy go wyzyskiwali do swej woliPrzemysław P. Romaniuk, Jan Michał Sołłohub w: Polski Słownik Biograficzny, t. XL, str. 312, w latach czterdziestych został klientem hetmana wielkiego litewskiego Michała Kazimierza Radziwiłła „Rybeńko”.
W 1739 mianowany krajczym mścisławskim, w 1742 podczaszym, a w 1744 wojskim województwa mścisławskiego. Od 1750 instygator wielki litewski.