Po wojnie ocalali po Porajmos Romowie starali się nadal prowadzić tradycyjny styl życia. Jednakże nawet wśród bardzo konserwatywnie i ekskluzjonistyczne nastawionej grupy Polska Roma zaczęły pojawiać się oznaki otwierania na świat zewnętrzny, czego przykładem może być przeznaczona również dla gadziów twórczość Papuszy, pierwszej romskiej poetki. Jednakże to nie chęć otwarcia na świat, lecz brutalna ingerencja świata zewnętrznego przyniosła załamanie tradycyjnego stylu życia. Rozpoczęta w 1964 roku przez władze PRL tzw. akcja produktywizacyjna ludności romskiej była wymierzona głównie w wędrujących nadal przedstawicieli omawianej grupy, zaś jej skutkiem okazał się nie tylko całkowity zanik romskiego koczownictwa w Polsce, lecz także pojawienie się wielu problemów związanych z nieprzystosowaniem do nowego stylu życia.