thumb|Emil Berliner
Emil Berliner, ang. Emile Berliner (ur. 20 maja 1851 w Hanowerze, zm. 3 sierpnia 1929 w Waszyngtonie) – niemiecki i amerykański wynalazca i przemysłowiec, pochodzenia żydowskiego, urodzony w Niemczech. Wynalazca gramofonu.
Kalendarium życia 1877 – wynalazł i opatentował mikrofon węglowy, po czym odsprzedał patent za 50 tysięcy dolarów przedsiębiorstwu Bell Telephone Company. 1878 – złożył wniosek patentowy na aparat do odtwarzania dźwięku z wirującej płyty. Aparat ten posługiwał się drgającym na membranie rylcem, rzeźbił jednak fale dźwiękowe nie na obracającym się walcu, tylko na kręcącej się płycie i nie w głąb, tylko poziomo. Po odpowiednim utrwaleniu – taka płyta mogła posłużyć jako matryca do masowej produkcji płyt gramofonowych. Z początku płyty robiono z twardej gumy, potem z ebonitu, a następnie polichlorku winylu (do dziś). 1887 – wynalazł gramofon (od gr. γράμμα, gramma – „pismo”, „napis” i z gr. φωνή, fone – „głos”), czyli po polsku „zapisywacz głosu” – urządzenie do nagrywania i odtwarzania dźwięku.