Proces kanoniczny o separację Separacja (separatio, divortium semiplenum), jest to rozdzielenie małżonków, przy nadal trwającym węźle małżeńskim. Winna strona zostaje pozbawiona wspólnego łoża i zamieszkania (separatio a toro, mensa et cohabitatione). Separacja została uregulowana 25 stycznia 1983 roku w Kodeksie Prawa Kanonicznego i 18 października 1990 roku w Kodeksie Kanonów Kościołów Wschodnich. Wyróżnia się dwie separacji: czasową (ad certum tempus) i nieokreśloną (ad incertum tempus).
Przyczynami separacji są: nie dochowanie wierności małżeńskiej przez jednego z małżonków, poważne niebezpieczeństwo dla duszy i ciała ze strony współmałżonka, poważne niebezpieczeństwo od jednego z małżonków wobec potomstwa, zbyt trudne życie wspólne z winy małżonka i cudzołóstwo.