W innych pracach naukowych Robin Dunbar wykorzystał ideę religii jako "opium dla ludu", aby zasugerować, że grupowe praktyki duchowe mogą prowadzić do naturalnego uwalniania przez organizm endogennych opioidów, znanych jako endorfiny. Przeprowadzono wiele badań próbujących przetestować tę hipotezę. W jednej z takich serii badań Sarah Charles znalazła dowody na to, że duchowe rytuały doprowadziły do uwolnienia endogennych opioidów, co było bezpośrednio związane z poczuciem więzi uczestników podczas grupowej praktyki duchowej.
Podobne twierdzenia i wpływ Ta sama metafora była używana przez wielu autorów w XIX wieku.
W 1798 roku Novalis napisał w Blüthenstaub („Pyłek”):Ihre sogenannte Religion wirkt bloß wie ein Opiat reizend, betäubend, Schmerzen aus Schwäche stillend. [Ich tak zwana religia działa po prostu jak opium: pobudzająco, odurzająco, uśmierzając ból przez osłabienie.].W 1840 roku Heinrich Heine również użył tej samej analogii w swoim eseju o Ludwigu Börne:Powitajmy religię, która do gorzkiego kielicha cierpiącego gatunku ludzkiego wlewa słodkie, usypiające krople duchowego opium, krople miłości, nadziei i wiary.Pisma Bruno Bauera mają kluczowy wpływ na Krytykę filozofii prawa Hegla. Metafora Marxa jest antycypowana w dwóch pracach Bauera: Die gute Sache der Freiheit i Der christliche Staat.