Najwcześniejsze informacje o Nitrze pojawiają się w źródłach pisanych około 870 r. i odnoszą do wydarzeń z lat ok. 828-833. Według „Conversio Bagoariorum et Carantanorum” niejaki Pribina zbudował „na swoim majątku” w miejscu zwanym locus Nitrava kościół i dał go poświęcić arcybiskupowi Salzburga Adalramowi, najprawdopodobniej w roku 828 lub 831. Źródło jest tendencyjne, gdyż jednym z jego celów, było wykazanie praw archidiecezji w Salzburgu do obszarów stanowiących pole działalności misyjnej św. Metodego, biskupa Panonii i Moraw. Jest zatem rzeczą sporną, czy nazwa locus Nitrava oznaczała w tym przypadku miejscowość, albo też stanowiła nazwę całego regionu położonego nad rzeką Nitrą (podobnie jak np. Morawy nad rzeką Morawą). Choć powszechnie uważa się, że kościołem tym był obiekt stanowiący dziś katedrę św. Emmerama na Nitrianskim hradzie, nie ma na to dowodów wykopaliskowych. Nie ma także stuprocentowej pewności, co do tego, czy Pribina był samodzielnym władcą Nitry, czy też zarządzał Nitrą z ramienia władców Moraw. Przyczyny jego wygnania przez księcia Moraw Mojmira w 833 r. są bliżej nieznane i pozostają w sferze domysłów.