Z okresu końcówki neolitu w powiecie kolskim odnaleziono zaledwie kilka punktów osadniczych, miejsca te świadczą o występowaniu kultur ceramiki sznurowej, grzebykowo-dołkowej oraz niemeńskiej.
Z okresu wczesnej epoki brązu w Kole znane są dwa stanowiska, związane najprawdopodobniej z większym skupiskiem w okolicy Ruszkowa. Stanowiska w Kole miały najprawdopodobniej charakter małych, krótko używanych osad. W późniejszych etapach epoki brązu na terenie Koła upowszechniła się kultura łużycka, w regionie Koła wyróżniono grupę wschodniowielkopolską. W tym okresie w Warcie było jeszcze mniej wody niż dzisiaj, co doprowadziło do wysychania nadwarciańskich bagien i torfowisk i przekształcenia się tych ziem w czarnoziemy. Skupienie osadnicze kultury łużyckiej w pobliżu Koła liczy kilkadziesiąt punktów. Większość z nich położona jest w pobliżu południowej części miasta. Dwa cmentarzyska z tego okresu odkryto przypadkowo na przełomie XIX i XX wieku we wsi Straszków w czasie wybierania piasku. Kilka naczyń zostało wtedy zabranych przez Mieczysława Rawitę Witanowskiego i przekazanych następnie do muzeum w Piotrkowie Trybunalskim. Jeszcze jedno cmentarzysko odkryto na terenie Powiatowego Inspektoratu Weterynarii przy ulicy Bogumiła.