Tymczasem Brytyjczycy jednostronnie postanowili rozwiązać PSZ w ciągu najbliższego roku. Najważniejsza stała się sprawa powrotu żołnierzy do Polski. Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej czynił usilne starania o przyspieszenie tej akcji oraz zapewnienie powrotu maksymalnej liczby żołnierzy (w tym kadry oficerskiej). Brytyjczycy postanowili przeprowadzić referendum w polskich jednostkach wojskowych. Żołnierze, którzy zgłosili chęć powrotu do kraju, zostali umieszczeni w obozach przejściowych. W tym samym czasie na tereny niemieckie oraz do Francji i Wielkiej Brytanii przybyły polskie misje wojskowe, których zadaniem było pozyskanie dla powrotu jak najwięcej żołnierzy. W lutym 1946 roku rząd polski przekazał Wielkiej Brytanii oświadczenie, w którym stwierdzał, że ze względu na nikłe wyniki repatriacji jednostki polskie na Zachodzie przestają być uznawane za Wojsko Polskie i zażądano natychmiastowego ich rozwiązania, do żołnierzy zaś zwrócono się z apelem, aby zgłaszali się indywidualnie do polskich konsulatów.