na jednej z zachowanych drewnianych tabliczek znalezionych w tym obozie odkryto podpis J. Tusk 24 września 1939), a potem także w Neuengamme (numer obozowy 5939), w którym przebywał do 26 sierpnia 1942Lamus.pl, s. 240.. Został zwolniony ze względu na nieprzydatność do pracy. Najpóźniej pod koniec 1943 powrócił do żony i dzieci w Gdańsku.
Zgodnie z dekretem Hitlera z 1 września 1939 obywatele Wolnego Miasta Gdańska stali się automatycznie obywatelami Niemiec. Wobec ponoszenia przez III Rzeszę strat na froncie wschodnim zapadła decyzja o wcielaniu ludności kaszubskiej do Wehrmachtu, w związku z czym Józef Tusk 2 sierpnia 1944 został powołany do tego wojska. Według relacji jego najstarszej córki Eleonory Gurkowskiej oraz zgodnie z niemieckimi dokumentami(strona dostępna na: ). Informacja z niemieckich archiwów dotycząca służby Józefa Tuska w Wehrmachcie: (skan dokumentu na stronie tvp.pl, dostępny na: web.archive.org). był żołnierzem jednostki o nazwie 328. Grenadier-Ersatz-und Ausbilldungsbatallion (328. Zapasowy Batalion Szkolny Grenadierów) i wraz z nią stacjonował w Akwizgranie (jednostka odpowiadała za pobór, szkolenie rezerw wojsk lądowych oraz uzbrojenie). W szeregach Wehrmachtu pozostawał do października 1944. Od 24 listopada 1944 był żołnierzem Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.