W późniejszych wiekach wszystkie zakony ścisłe dostały pozwolenie od Kościoła w specjalnych bullach (Innocenty VII, Marcin V, Juliusz II) na zakładanie swoich trzecich (świeckich) zakonów. Karmelici ustanowili tercjarzy karmelitańskich za pozwoleniem Mikołaja V w 1452, a karmelici bosi w 1593. Podobnie postąpili trynitarze, którzy zorganizowali swoich tercjarzy Trójcy Św. w 1584.
Jeszcze przed formalnym powstaniem w XIII wieku największych trzecich zakonów (franciszkańskiego i dominikańskiego), istniała w Kościele katolickim instytucja oblatów benedyktyńskich. Byli to wierni świeccy, którzy składali przyrzeczenia: akt oblacji – poświęcenia się Bogu, żyjąc zgodnie z duchem Reguły św. Benedykta w swoim świeckim stanie. Oblaci benedyktyńscy byli duchowo włączeni do autonomicznej wspólnoty mniszej w opactwie benedyktyńskim w którym złożyli oblację i uważani byli przez mnichów za świeckich członków wspólnoty monastycznej, ponieważ nie stanowili oddzielnego trzeciego zakonu z własną odrębną regułą i przełożonymi.
Niewątpliwie jedną z przyczyn dla których katolicy świeccy w okresie średniowiecza tak bardzo licznie wstępowali do trzecich zakonów był fakt, że ówcześni tercjarze cieszyli się przywilejem wyjęcia spod ewentualnej kary interdyktu, którym władza kościelna okładała nieraz całe miasta lub regiony.