Tyśmienica (ukr. Тисмениця) – miasto na Ukrainie, w obwodzie iwanofrankiwskim, w rejonie iwanofrankiwskim. Liczy 9175 mieszkańców (2020), dla porównania spis powszechny w 2001 zanotował ich 9720.
Siedziba dawnego rejonu tyśmienickiego.
Historia Miasto królewskie położone było w XVI wieku w województwie ruskimZenon Guldon, Jacek Wijaczka. Skupiska i gminy żydowskie w Polsce do końca XVI wieku. w: „Czasy Nowożytne”, 21, 2008, s. 172..
Po spustoszeniu miasta przez Mołdawian w 1538 r., król Zygmunt Stary uwolnił Tyśmienicę w 1540 r. od podatków na 4 lata. W XVI w. w mieście osiedlili się Ormianie.
W 1598 r. ówczesny właściciel Jezupolado 1597 miejscowość nazywała się Czeszybiesy, rotmistrz, przyszły wojewoda bracławski Jakub Potocki otrzymał drogą darowizny od Samuela, Łukasza oraz Mikołaja Sienieńskich, trzech synów zmarłego kasztelana halickiego Jana Sienieńskiego, Tyśmienicę z przyległymi wsiami: Dobrowlany, Kłubowce, Mikietyńce, Olszanica, Podłuże, Podpieczary, Przeniczniki, Studzieniec, Uhorniki, Uzin, Wołczyniec. Wymienione dobra kasztelan halicki Jan Sienieński objął po PaniowskichAleksander Czołowski. Z przeszłości Jezupola i okolicy. Lwów, 1890, s. 56..
W 1630 r. powstał w Tyśmienicy kościół i klasztor dominikanów.